Amfetamine

Uit DHPedia
Ga naar: navigatie, zoeken
Chemical
Amfetamine.gif
IUPAC benaming 1-phenylpropan-2-amine
Overige namen Amfetamine, Pep, Speed
Gebruik
Inname Nasaal
Dosis 25 - 50 mg
Werkingsduur ~4 uur
Effecten Stimulant
Tripreports
Chemische Informatie
Familie Amfetamines
Molecuulformule C9H13N
Molecuulgewicht 135,21 g/mol
Smeltpunt 306-307 °C (Sulfaat-zout)
Marquis Foto Marquis amfetamine DHP.JPG
Marquis Kleur Donker Oranje - Bruin
Mecke Foto Amfetamine mecke dhp.png
Mecke Kleur Oranje - Licht Bruin
Overige Informatie
Wetgeving Opiumwet, lijst I
Disambiguatie-pijl.png Dit artikel gaat over de stof Amfetamine;
Voor de chemische groep zie Amfetamines.

Amfetamine is een CNS stimulant met de volgende IUPAC benaming: (±)-1-phenylpropan-2-amine.

De naam amfetamine is afgeleid van alpha-methyl-fenethylamine, en de naam fenethylamine is weer afgeleid van de functionele groepen waaruit hij is opgebouwd, namelijk een fenyl-, ethyl- en een aminegroep. Amfetamine is een alkaloïde en de basis voor vele psychoactieve componenten.

Amfetamine is op zichzelf psychoactief (in tegenstelling tot fenethylamine), maar is tevens de basis voor andere amfetamines. Veel amfetamines zorgen net als amfetamine zelf voor stimulatie, maar er zijn er ook die een psychedelisch of empathogeen effect hebben.

Gebruiks informatie

Effecten

Amfetamine zorgt hoofdzakelijk voor stimulatie en een gevoel van euforie. Het belangrijkste mechanisme waardoor amfetamine stimulerend werkt is door het direct vrijkomen van catecholamines uit de celreserves. Amfetamine staat bekend om de werking op het gemoed, het euforische effect, maar ook om de eigenschap depressie, angst en concentratieproblemen tegen te gaan. Andere effecten zijn o.a. verstoord zicht, insomnia en duizeligheid, verhoging van de hartslag, de ademhaling en de bloeddruk en bij sommige gebruikers vergroten de pupillen en wordt het hongergevoel onderdrukt.

Dosering

Amfetamine wordt zowel oraal als nasaal gebruikt.

Omdat amfetamine doorgaans versneden is, vaak met mannitol, cafeïne of andere middelen, is het haast onmogelijk om een standaard dosering te geven, maar van zuivere amfetamine is een dosis van 25-50 mg normaal, de ervaren en frequente gebruiker zal waarschijnlijk iets hoger moeten gaan zitten met de dosis.

Maar laat je amfetamine altijd testen, wanneer je een nieuwe batch koopt en aan de hand van deze zuiverheden kan je voorzichtig leren wat de ideale dosis voor jouw is, maar begin altijd laag met je dosis!

Note: Mocht je amfetamine veel cafeine bevatten, wees dan extra voorzichtig met hogere doseringen'.'

Werkingsduur

De gemiddelde werkingsduur van amfetamine ligt tussen de 3 en 5 uur, maar veel gebruikers nemen vaak nog een redose waardoor de werkingsduur aanzienlijk wordt verlengd. Bij oraal genomen amfetamine duurt het doorgaans 30 minuten voordat de eerste effecten merkbaar zijn, bij nasaal gebruik werkt de amfetamine binnen enkele minuten.

Tripreports

Gevaar/Misbruik

Amfetamine wordt gebruikt in alle lagen van de bevolking. Zo zijn er heel wat mensen die amfetamine gebruiken om te vermageren door het hongergevoel te stillen. Ook worden ze gebruikt door truckers, boeren en mensen met andere beroepen om goed te kunnen doorwerken. Ook studenten gebruiken ze wel eens om een of meerdere nachten goed te kunnen doorwerken voor een tentamen. Verder worden ze ook gebruikt om een nachtje te gaan stappen. In lage dosis blijven amfetamines functioneel en houden ze je wakker, in hogere dosis kunnen ze je een gevoel van euforie geven. Wanneer de gebruiker teveel hebt gebruikt kan de gebruiker zich opgefokt voelen en zelf dehydreren (uitdrogen). Het is belangrijk om je gebruik te beperken, voldoende water te drinken en vitamines (bijv. vitamine c) te nemen. Probeer als het kan je amfetamine te laten testen in een test-service, zodat je weet wat je gebruikt. Regelmatig amfetamine gebruik kan leiden tot gewoontevorming, dus wees voorzichtig met de frequentie van het gebruik.

Levo-, Dex-, Racemisch mengsel

Straatkwaliteit amfetamine is doorgaans een racemische mix van levo- en dexamfetamine. "Levo" en "Dex" zijn afgeleid van de latijnse woorden "Laevus" (links) en "Dexter" (rechts), welke aanduidingen zijn voor de draairichting van de moleculen, net zoals links en rechtsdraaiend melkzuur.

Beide moleculen zijn stereoisomeren, oftewel spiegelbeelden van elkaar, en bestaan uit dezelfde atomen met dezelfde verbindingen tussen die atomen. Alleen de driedimensionale rangschikking verschilt, en daardoor zitten er ook kleine verschillen in de farmacologische werking.

Dextroamfetamine wordt ook wel voorgeschreven als medicatie bij ad(h)d.


Overige informatie

Geschiedenis

Chemische eigenschappen

  • Formule: C9H13N
  • Moleculair gewicht: 135,21 g/mol
  • Smeltpunt:
    • 306-307 °C (van Sulfaat-zout)[1]
    • 146-147 °C (van HCl-zout)[2]
  • Kookpunt:
    • 197-198 °C bij 750 Torr (van vrije base)[3]
    • 102-104 °C bij 22 Torr (van vrije base)[4]
  • CAS nummer: 405-41-4

Synoniemen

  • Pep
  • Snelle
  • Speed

Referenties

  1. The stimulant power of secondary and tertiary phenyliso-propyl-amines, A.N. Novelli, M.L. Tainter, Journal of Pharmacology and Experimental Therapeutics, 1943, 77, 324-325
  2. Selected reductions of conjugated nitroalkenes, G.W. Kabalka, G.M.H. Laila, Tetrahedron, 1990, 46, 7443–7457
  3. The Selective Replacement of the Aromatic Primary Amino Group by Hydrogen in Aromatic--Aliphatic Diamines, N. Kornblum, D.C. Iffland, J. Am. Chem. Soc., 1949, 71, 2137–2143
  4. Physiologically Active Phenethylamines. I. Hydroxy- and Methoxy-α-methyl-β-Phenethylamines (β-Phenylisopropylamines), E.H. Woodruff, T.W. Conger, J. Am. Chem. Soc., 1938, 60, 465–467
Cholinergisch: Nicotine

Aminoindanen: 2-AI5-IAIMDAI
Aminorex: 4-MAR
Amfetamines: AmfetamineMethamfetamineMDAMDMA
Catecholamines: DopamineEpinefrineNor-Epinefrine
Cathinonen: MDPVMephedroneMethylone
Piperazines: BZPmCPPTFMPP
Piperidines: DesoxypipradrolMethylfenidaat
Suiker
Tropaan: Cocaïne
Xanthines: CafeïneTheobromine